"Jesteśmy wyczerpani. Brakuje amunicji...". Dramatyczna...

    "Jesteśmy wyczerpani. Brakuje amunicji...". Dramatyczna depesza, która zakończyła desant pod Arnhem

    Simon de Bruxelles

    Polska

    Aktualizacja:

    Polska

    Mapa bitwy pod Arnhem
    1/7
    przejdź do galerii

    Mapa bitwy pod Arnhem ©Fot. Wikipedia

    Wiadomość wysłał dowódca Pierwszej Dywizji Powietrznodesantowej, gdy jego oddział, który od 9 dni bez wsparcia odpierał ataki korpusu pancernego SS pod Arnhem w Holandii, był o krok od "całkowitego unicestwienia". Na jej podstawie marszałek Montgomery podjął decyzję o zakończeniu operacji, której celem było przejęcie trzech kluczowych mostów na Renie, zanim zniszczą je Niemcy.

    Aliantom co prawda udało się przejąć kontrolę nad pierwszymi mostami, ale ostatecznie operacja zakończyła się porażką, bo nie zdobyto mostu w Arnhem.

    Po wojnie kartka, na której zapisano wiadomość radiową, sklejona z podpisanym zdjęciem Montgomery'ego, trafiła do prywatnego archiwum adiutanta marszałka.


    Klęska operacji "Market Garden" kosztowała życie tysięcy żołnierzy brytyjskich, amerykańskich i polskich. Alianci stracili nadzieję, że wojna zakończy się przed Bożym Narodzeniem 1944 r.

    24 września 1944 r. generał-major Roy Urquhart, dowódca Pierwszej Dywizji Powietrznodesantowej, wysłał wiadomość do oficera dowodzącego, generała Fredericka Browninga - męża powieściopisarki Daphne du Maurier - ten zaś przekazał ją marszałkowi Montgomery'emu.

    Urquhart w kilku zwięzłych zdaniach ostrzegał, że jego ludzie potrzebują natychmiastowego wsparcia. Pierwsza Dywizja Powietrznodesantowa przez dziewięć dni rozpaczliwie broniła przyczółka na wschodnim brzegu Renu, daremnie czekając na wsparcie ze strony sił lądowych, zaangażowanych w walkę z zaskakująco licznymi jednostkami niemieckimi.

    "Żołnierze są wyczerpani. Brak racji żywnościowych, wody, amunicji i broni. Wysokie straty wśród oficerów", pisał Urquhart.

    "Nawet najmniejsza ofensywa ze strony wroga może doprowadzić do całkowitego unicestwienia. W razie ofensywy żołnierze dostaną rozkaz obrony przyczółka, nie poddamy się. Robimy, co w naszej mocy".

    Wiadomość opatrzono uwagą "Nie przeznaczone do ogólnej dystrybucji", dlatego powstało tylko kilka jej kopii.

    Apel Urquharta sprawił, że marszałek Montgomery podjął decyzję o wycofaniu 1900 brytyjskich spadochroniarzy, którzy byli wystarczająco sprawni, i pozostawieniu rannych. Brytyjczycy uciekali przez Ren pod nosem Niemców. Z 9 tys. brytyjskich spadochroniarzy zrzuconych w Arnhem 1174 zginęło, a 6 tys., w tym połowa rannych, trafiło do niemieckiej niewoli.

    Kopię wiadomości, należącą do Montgomery'ego, ukrył kapitan Noel Chavasse, jego adiutant. Chavasse był synem kapitana Noela Godfreya Chavasse'a - jednej z trzech osób w historii, dwukrotnie odznaczonych Krzyżem Wiktorii. Historyczną notkę na sprzedaż wystawiła córka Chavasse'a.
    1 »

    Czytaj także

      Komentarze

      Dodajesz komentarz jako: Gość

      Dodając komentarz, akceptujesz regulamin forum

      Liczba znaków do wpisania:

      zaloguj się

      Najnowsze wiadomości

      Zobacz więcej

      Najczęściej czytane

      DZ poleca

      Wideo

      Gry On Line - Zagraj Reklama