Ważne
    Wilamowice a Śląsk

    Wilamowice a Śląsk

    Marek Szołtysek

    Dziennik Zachodni

    Dziennik Zachodni

    Wilamowice a Śląsk
    W najbliższy czwartek katolicy obchodzą święto Bożego Ciała, uczestnicząc w procesjach. Na Śląsku od dawna było to bardzo wielkie święto, a Ślązoki starały się nawet szyć na te okazje specjalne ubrania.
    Wilamowice a Śląsk
    Przykładowo w bytomskim stroju śląskim, zwanym też rozbarskim, kobiety szykowały z tego powodu - szpecjalno bioło jakla, czyli taki odświętny żakiet. Do dzisiaj też w niektórych śląskich miejscowościach na procesjach Bożego Ciała można spotkać całe grupy Ślązoków obleczonych w regionalne stroje.

    Dlatego warto wybrać się na procesje do Lipin, do Dąbrówki Wielkiej albo w Cieszynie do parafii św.
    Marii Magdaleny. Ale można się też rankiem w Boże Ciało wybrać na górę Równicę w Ustroniu, gdzie pod szczytem świętują też śląscy ewangelicy. W tym "leśnym kościele" obchodzą oni Święto Bratniej Pomocy, zwane też po śląsku nabożeństwem "przi kamiyniu".

    Może się ktoś zdziwi, ale w Boże Ciało zachęcam też do odwiedzenia nieśląskich Wilamowic, leżących między Bielskiem a Oświęcimiem. Można tam podczas procesji zobaczyć grupę ludzi w wyjątkowych strojach wilamowskich. Jednak o wiele ciekawsze jest samo zjawisko Wilamowic i wilamowian. Choć właściwie należy słowo "Wilamowianie" pisać z dużej litery, gdyż nie chodzi tu tylko o zwykłe określenie mieszkańców Wilamowic. Wilamowianie to grupa etniczna, to lud pochodzenia niesłowiańskiego, posiadający oryginalną kulturę i nawet własny wilamowski język, czy może bardziej etnodialekt. Jest to absolutny ewenement na skalę polską i jeden z niewielu takich zjawisk na świecie.

    Tak więc początków tego fenomenu należy szukać najpóźniej w XIII wieku, kiedy na tereny dzisiejszych Wilamowic przybyła grupa osadników holenderskich, niemieckich i szkockich. Byli to ludzie przedsiębiorczy, raczej bogaci, ale przyczyn swej kondycji ekonomicznej upatrujący w pracowitości.
    Patrząc na Wilamowice ze śląskiego punktu widzenia, zainteresowały mnie trzy rzeczy: PIERWSZA: Bardzo aktywnie działa na rzecz wilamowskiej kultury pewien licealista Tymoteusz Król, z wyboru Wilamowianin, ale po matce Ślązok. I to może znaczyć, że śląskie geny bardziej usposabiają serce i rozum do spraw regionalnych.

    DRUGA: Podobnie jak Ślązoki, Wilamowianie przez setki lat ocalili swoją oryginalną kulturę, mimo wielu niedogodności.

    TRZECIA: Kulturze wilamowskiej przytrafiło się już dzisiaj to, co Śląskowi może grozić za około 60 lat, czyli aktualnie po wilamowsku mówi już tylko 70 osób, z czego wielu to ludzie starsi.

    A zatem w najbliższych latach na naszych oczach rozegra się albo dramat powolnej śmierci kultury wilamowskiej, albo wielkie jej odrodzenie. Warto się więc interesować Wilamowicami, bo w tym mikroskopijnym regionie jak w czarodziejskiej kuli można zobaczyć odpowiedzi na pytania nurtujące także Ślązoków.

    Czytaj także

      Komentarze (7)

      Dodajesz komentarz jako: Gość

      Dodając komentarz, akceptujesz regulamin forum

      Liczba znaków do wpisania:

      zaloguj się

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      Errata po jakiemu

      Maryjka (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 54 / 19

      Errata co to jest cos tukej napisoł? Jo chociosz mom swje lata takigo pisma njy znom ale znom slonsko godka pisano tak jak sie slyszy (fonetycznie) polskim literami tak zowdy bylo i njych tak...rozwiń całość

      Errata co to jest cos tukej napisoł? Jo chociosz mom swje lata takigo pisma njy znom ale znom slonsko godka pisano tak jak sie slyszy (fonetycznie) polskim literami tak zowdy bylo i njych tak łostanie a Ty njy kopej modym w gowach i njy proboj tego co nikomu sie na nic sie njy pszido yno namjyszo Byc tak dobry i kapnij to co jo pisza i jak jo mysla bo Rzimu przeca drugi roz odkrywac njy bydymy abo chcesz tego? jak ja to yno prywatnie spokopowoł es to ? moj mail jak bys miol mi cosik do pedzyni slaskidom@wp.plzwiń

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      Wyleciała

      Szpilowyhajama z Lublina (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 29 / 38

      Za taki stroj rozbarski Agnieszka Lesik (Majowska) jako 18-19 letnia pielegniarka w Świerklancu,by wyleciała z roboty, dzięki ślubnej Donesmarka mama robioła dali. Donesmarkowi sie niy podobało ze...rozwiń całość

      Za taki stroj rozbarski Agnieszka Lesik (Majowska) jako 18-19 letnia pielegniarka w Świerklancu,by wyleciała z roboty, dzięki ślubnej Donesmarka mama robioła dali. Donesmarkowi sie niy podobało ze tako Ślonsko smarkula upowszechniała Kultura Ślonsko ,co pragnoł jom przipisac Kulturze Niemiecki;zwiń

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      Wyleciała

      Szpilowyhajama z Lublina (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 29 / 35

      Za taki stroj rozbarski Agnieszka Lesik (Majowska) jako 18-19 letnia pielegniarka w Świerklancu,by wyleciała z roboty, dzięki ślubnej Donesmarka mama robioła dali. Donesmarkowi sie niy podobało ze...rozwiń całość

      Za taki stroj rozbarski Agnieszka Lesik (Majowska) jako 18-19 letnia pielegniarka w Świerklancu,by wyleciała z roboty, dzięki ślubnej Donesmarka mama robioła dali. Donesmarkowi sie niy podobało ze tako Ślonsko smarkula upowszechniała Kultura Ślonsko ,co pragnoł jom przipisac Kulturze Niemiecki;zwiń

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      jezyk

      gosc (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 29 / 4

      BOZE NIE PISZCIE JEZYKIEM KTORY SLASK NIE ZNA nikt tego jezyka nie bedzie sie uczyl

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      :(

      kamiljahn (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 14 / 27

      A po jakiymu Ty to piszesz? Mogbyś sie dostosowac do szrajbunku ślabikorzowego a nie piszesz, że sie tego czytac nie do...

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      Errata - Pojakymu śe Wy uo to staroće?

      Wase uoszklistvo vszeckich jus raźi! (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 24 / 28

      Przeca Wům wystykńe literaturowy lynzyk polski, co`śce rzykli we UJ, kej szło szlůnzko Gottka lynzykym regijůnalnym ucyńić, bes przidańe Ji ku Ustawje uo lynzyku myńszośćowym a regijůnalnym?!

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      Pojakymu śe Wy uo to staroće?

      Wase uoszklistvo vszeckich jus raźi! (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 41 / 13


      Przeca Wům wystykńe literaturowy lynzyk polski, co`śce rzykli we UJ, kej szło szlůnzko Gottka lynzykym regijůnalnym bes przidańe Ji ku Ustawje uo lynzyku myńszośćowym a regijůnalnym?!

      Najnowsze wiadomości

      Zobacz więcej

      Najczęściej czytane

      DZ poleca

      Wideo

      Gry On Line - Zagraj Reklama