Ważne
    94 lata temu Polska przejęła władzę na Śląsku Cieszyńskim...

    94 lata temu Polska przejęła władzę na Śląsku Cieszyńskim [ZDJĘCIA]

    Jacek Drost

    Dziennik Zachodni

    Aktualizacja:

    Dziennik Zachodni

    94 lata temu Polska przejęła władzę na Śląsku Cieszyńskim [ZDJĘCIA]
    1/4
    przejdź do galerii

    ©cieszyn.pl

    Jesienią 1918 roku Cieszyn stał się miejscem wydarzeń, które zaważyły na losach całego Śląska Cieszyńskiego. To właśnie nad Olzą powstały zręby polskiej państwowości - Rada Narodowa Księstwa Cieszyńskiego.
    U schyłku I wojny światowej i upadku monarchii niemieckich, austriackich i rosyjskich, na ich gruzach odradzały się nowe państwa. Jesienią 1918 r. Cieszyn stał się miejscem wydarzeń, które zaważyły na losach całego Śląska Cieszyńskiego.

    CZYTAJ KONIECZNIE:
    Interesuje Cię historia regionu? KLIKNIJ TUTAJ


    To właśnie tutaj, dzięki lokalnym działaczom, powstały zręby państwowości polskiej i jeden z pierwszych organów władzy polskiej, podczas gdy w Galicji i Królestwie Polskim organy państwowe niezależne od zaborców jeszcze nie działały.


    W nocy z 31 października na 1 listopada 1918 roku, za pomocą żołnierzy polskich służących w cieszyńskim garnizonie armii austriackiej, dokonała bezkrwawego rozbrojenia żołnierzy austriackich oraz likwidacji austriackiej administracji w Cieszynie, tym samym przejmując władzę na terenie Śląska Cieszyńskiego.

    Zdarzenia te opisuje Gustaw Morcinek, uczestnik tamtych wydarzeń w opowiadaniu "Noc Listopadowa".

    Piotr Gruchel Wydział Kultury cieszyńskiego Urzędu Miejskiego przypomina, że taki zryw był konsekwencją nie tylko etnicznej przewagi ludności polskiej, ale także stale rozwijającego się po roku 1848 ruchu narodowościowego, z którym związani byli tacy działacze jak: Paweł Stalmach, ks. Ignacy Świeży, a także pastor Jan Michejda, Tadeusz Reger, ks. Józef Londzin, którzy później weszli w skład Rady Narodowej Księstwa Cieszyńskiego.

    Pod jej zarządem znalazły się powiaty bielski, cieszyński oraz znaczna część frysztackiego, po czeskiej stronie pozostał powiat frydecki. 5 listopada 1918 RNKC zawarła z czeskim Zemským Národním Výborem pro Slezsko porozumienie, które dzieliło księstwo na strefy wpływów polskich i czeskich na zasadach etnicznych (większość Śląska Cieszyńskiego, z wyjątkiem rejonu Frydku i Polskiej Ostrawy w strefie polskiej). Podział ten nie został jednak zaakceptowany przez rząd czechosłowacki po proklamowaniu przez ten kraj niepodległości. Taki uzasadniony etnicznie podział nie utrzymał się jednak długo. Ostateczny podział Śląska Cieszyńskiego z granicą na Olzie dokonał się 28 lipca 1920 r., a u jego podstaw stała zbrojna interwencja wojsk czeskich, niedopuszczenie przez mocarstwa zachodnie do plebiscytu oraz tendencyjne politycznie decyzje Rady Ambasadorów w Paryżu.

    - Dociekliwym i poszukującym wiedzy historycznej polecamy lekturę Krzysztofa Nowaka pt. "Pierwsza Niepodległość", która ukazała się w związku z 90. rocznicą powołania Rady Narodowej. Wówczas to, w 2008 r. miasto Cieszyn dzięki środkom finansowym Unii Europejskiej zorganizowało okazałe obchody tej rocznicy. Staramy się co roku przypominać mieszkańcom Cieszyna o tych wydarzeniach, a sam dzień 19 października uznaliśmy za "kamień milowy" naszej lokalnej historii - dodaje Gruchel.

    W związku z kolejną rocznicą burmistrz Cieszyna Mieczysław Szczurek zaprasza mieszkańców na koncert okolicznościowy "Żeby Polska była Polską", który odbędzie się w Teatrze im. A. Mickiewicza 19 października o godz. 18.00.




    *Wypadek w Kozach. 20-latka zażyła amfetaminę i zabiła na przejściu dla pieszych dwóch chłopców ZDJĘCIA I WIDEO
    *Budowa dworca w Katowicach: Hala, perony ZDJĘCIA i WIDEO
    *Przewozy Regionalne umierają w woj. śląskim [ZDJĘCIA]

    Codziennie rano najświeższe informacje z woj. śląskiego prosto na Twoją skrzynkę e-mail. Zapisz się do newslettera


    Czytaj także

      Komentarze (30)

      Dodajesz komentarz jako: Gość

      Dodając komentarz, akceptujesz regulamin forum

      Liczba znaków do wpisania:

      zaloguj się

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      94 lata temu Polska przejęła władzę na Śląsku Cieszyńskim

      Stały 59 (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 44 / 44

      To dowodzi tylko roli przypadku w historii i nic ponadto.

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      Urodziłem się w polsce południowej.

      Ja z nad białki. (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 38 / 29

      Urodziłem się w południowej polsce , a czuję w duszy więzy austryjackie
      Mam sympatię do tego kraju o wysokiej kulturze .

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      shit

      karzeł reakcji (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 29 / 58

      Po lekturze komentarzy pod większością tematów odnoszę wrażenie, że portal DZ to dół kloaczny z mierzwiącym się rojem psychopatów internetowych podżegiwanych przez zakompleksionych niby-...rozwiń całość

      Po lekturze komentarzy pod większością tematów odnoszę wrażenie, że portal DZ to dół kloaczny z mierzwiącym się rojem psychopatów internetowych podżegiwanych przez zakompleksionych niby- dziennikarzy.
      Odczuwam odrazę i olewam ten grajdoł ciepłym moczem. Dobranoc.zwiń

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      Slezsko je vždy pro lidi, kteří chtějí do Slezska ......

      Samsonowic (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 40 / 27

      Silesia Slezská navždy a nikdo by neměl mluvit za Slezany - nebo pól - nebo austryiak - nebo němčina - nebo česky. Silesia vždy patřil k Slezany - lidi, kteří zde žijí a žijí a chtějí žít.
      To je...rozwiń całość

      Silesia Slezská navždy a nikdo by neměl mluvit za Slezany - nebo pól - nebo austryiak - nebo němčina - nebo česky. Silesia vždy patřil k Slezany - lidi, kteří zde žijí a žijí a chtějí žít.
      To je Silesia - Silesia navždy.
      Pouze lidé, kteří ho milovali zemi mají co říct, kde je jejich domovina jejich země a jejich domovy. Kdokoliv může Slezské jako naši předkové, kteří se starali, staral se o, a byly ty, kde cesta vedla k naší velké kultury - to je, Slezsko a Slezané.......zwiń

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      Polska "propaganda" zapomniała tylko wspomnięć, że Księstwo Cieszyńskie nigdy do Rzeczpospolitej prz

      szyderca (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 46 / 35

      ot, taki "powstańczy" drobiazg.... To dlatego rząd nowo tworzonego państwa: Czechosłowacji nie chciał zaakceptować podziału - dla niego liczyły się prawa i granice historyczne.... Co jeszcze...rozwiń całość

      ot, taki "powstańczy" drobiazg.... To dlatego rząd nowo tworzonego państwa: Czechosłowacji nie chciał zaakceptować podziału - dla niego liczyły się prawa i granice historyczne.... Co jeszcze ciekawsze: dla Polaków kryteria i podziały etniczne, tak podobno ważne jako podstawa podziału w Księstwie Cieszyńskim, zupełnie nie liczyły się we wschodniej Galicji i Lwowie. Czyżby dlatego, że poza samym Lwowem tam większość mieli Ukraińcy?zwiń

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      1917 był ciekawszy.

      historyk (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 37 / 35

      Za pięć lat będzie setna rocznica.

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      Tys je liutek jo je Luteranin

      Cieszeniok (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 63 / 50

      z kons to sie u nos musialo wziasc ze mamy w tym regionie wiencej luternow niz innych religi w parafiach,myslisz ze to przez to ze bylismy zawsze polakami albo patryjotami tego kraju co nami zawsze...rozwiń całość

      z kons to sie u nos musialo wziasc ze mamy w tym regionie wiencej luternow niz innych religi w parafiach,myslisz ze to przez to ze bylismy zawsze polakami albo patryjotami tego kraju co nami zawsze prubowl zalatwiac konflikty jak nie z jedny to drugim moj Opa powiedzieli co my Slunzko familijo a jak bydzie trzyba to momy kukac co my do czecha prusoka albo austryjoka, nosze syty som te same. zwiń


      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      Jawoll !!

      Wisla 95 % Luteranie (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 39 / 33

      Powiat sądowy Cieszyn

      Bażanowice 135 katolików 381 ewangelików 6 żydów
      Błędowice Dolne 329 katolików 2173 ewangelików 26 żydów 20 innego wyznania
      Bobrek 1724 katolików 1073 ewangelików 17 żydów...rozwiń całość

      Powiat sądowy Cieszyn

      Bażanowice 135 katolików 381 ewangelików 6 żydów
      Błędowice Dolne 329 katolików 2173 ewangelików 26 żydów 20 innego wyznania
      Bobrek 1724 katolików 1073 ewangelików 17 żydów 6 innego wyznania
      Brzezówka 253 katolików 98 ewangelików
      Cierlicko Dolne 278 katolików 339 ewangelików
      Cierlicko Górne 925 katolików 464 ewangelików 1 innego wyznania
      Cieszyn 15138 katolików 5174 ewangelików 2112 żydów 65 innego wyznania
      Datynie Dolne 84 katolików 502 ewangelików
      Dobracice 857 katolików 85 ewangelików 12 innego wyznania
      Domasłowice Dolne 1001 katolików 53 ewangelików 7 żydów
      Domasłowice Górne 778 katolików 10 ewangelików 1 żyd
      Dzięgielów 143 katolików 363 ewangelików
      Gnojnik 236 katolików 324 ewangelików 9 żydów
      Grodziszcze 370 katolików 398 ewangelików 8 żydów 9 innego wyznania
      Gumna 129 katolików 175 ewangelików 8 żydów
      Guty 65 katolików 754 ewangelików 13 innego wyznania
      Hazlach 840 katolików 494 ewangelików 8 żydów
      Kocobędz 548 katolików 617 ewangelików 5 żydów 3 innego wyznania
      Kojkowice 57 katolików 216 ewangelików 1 innego wyznania
      Końska 1014 katolików 1302 ewangelików 21 żydów 9 innego wyznania
      Krasna 320 katolików 162 ewangelików 5 żydów
      Leszna Dolna 808 katolików 806 ewangelików 18 żydów
      Leszna Górna 301 katolików 564 ewangelików 5 żydów
      Ligotka Kameralna 116 katolików 916 ewangelików 3 żydów 3 innego wyznania
      Mistrzowice 213 katolików 445 ewangelików 7 innego wyznania
      Mnichy 248 katolików 174 ewangelików
      Mosty 646 katolików 557 ewangelików 5 żydów 1 innego wyznania
      Niebory 231 katolików 730 ewangelików 2 żydów
      Ogrodzona 266 katolików 180 ewangelików 14 żydów
      Pastwiska 1266 katolików 393 ewangelików 21 żydów
      Pogwizdów 596 katolików 174 ewangelików 11 żydów
      Puńców 627 katolików 807 ewangelików
      Ropica 583 katolików 606 ewangelików
      Rzeka 35 katolików 477 ewangelików 3 innego wyznania
      Sibica 1455 katolików 893 ewangelików 35 żydów 3 innego wyznania
      Stanisłowice 278 katolików 138 ewangelików 4 żydów
      Szobiszowice 817 katolików 46 ewangelików
      Szumbark 661 katolików 695 ewangelików 22 żydów 2 innego wyznania
      Śmiłowice 94 katolików 544 ewangelików 9 żydów 4 innego wyznania
      Toszonowice Dolne 604 katolików 190 ewangelików
      Toszonowice Górne 353 katolików 119 ewangelików
      Trzanowice 395 katolików 472 ewangelików 6 żydów 2 innych
      Trzycierz 336 katolików 267 ewangelików 11 żydów
      Trzyniec 2432 katolików 1328 ewangelików 76 żydów 13 innego wyznania
      Wielopole 36 katolików 270 ewangelików
      Zamarski 473 katolików 378 ewangelików 7 żydów
      Żuków Dolny 336 katolików 824 ewangelików 5 żydów
      Żuków Górny 322 katolików 533 ewangelików 3 żydów 1 innego wyznania
      Żywocice 262 katolików 336 ewangelików 8 żydów

      Powiat sądowy Jabłonków

      Boconowice 265 katolików 65 ewangelików
      Bukowiec 993 katolików 78 ewangelików
      Bystrzyca 266 katolików 2155 ewangelików 20 żydów 1 innego wyznania
      Gródek 221 katolików 663 ewangelików 2 żydów
      Istebna 2106 katolików 132 ewangelików 6 żydów 1 innego wyznania
      Jabłonków 3524 katolików 366 ewangelików 90 żydów 2 innego wyznania
      Jaworzynka 1623 katolików 19 ewangelików
      Karpentna 10 katolików 511 ewangelików
      Koszarzyska 61 katolików 410 ewangelików
      Łomna Dolna 752 katolików 158 ewangelików 2 żydów
      Łomna Górna 596 katolików 28 ewangelików
      Łyżbice 271 katolików 980 ewangelików
      Milików 292 katolików 479 ewangelików
      Mosty 2287 katolików 25 ewangelików 6 żydów
      Nawsie 783 katolików 1449 ewangelików 17 żydów
      Nydek 86 katolików 1635 ewangelików 7 żydów 19 innego wyznania
      Oldrzychowice 225 katolików 1765 ewangelików 19 żydów
      Piasek 627 katolików 428 ewangelików
      Tyra 39 katolików 465 ewangelików 6 żydów
      Wędrynia 788 katolików 1783 ewangelików 16 żydów

      Bielsko i powiat sądowy bielski

      Bielsko 10378 katolików 4955 ewangelików 3024 żydów 211 innego wyznania
      Aleksandrowice 1153 katolików 1220 ewangelików 51 żydów 2 innego wyznania
      Bielsko Stare 989 katolików 1860 ewangelików 42 żydów 8 innego wyznania
      Bronów 696 katolików 48 ewangelików 5 żydów
      Bystra 444 katolzwiń

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      Szczurek i jego propaganda

      Silesian (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 74 / 36

      "W związku z kolejną rocznicą burmistrz Cieszyna Mieczysław Szczurek zaprasza mieszkańców na koncert okolicznościowy "Żeby Polska była Polską", który odbędzie się w Teatrze im. A. Mickiewicza 19...rozwiń całość

      "W związku z kolejną rocznicą burmistrz Cieszyna Mieczysław Szczurek zaprasza mieszkańców na koncert okolicznościowy "Żeby Polska była Polską", który odbędzie się w Teatrze im. A. Mickiewicza 19 października o godz. 18.00."
      Mieszkańcy Cieszyna po drugiej strony rzeki Olzy tylko śmieją się z tej polakowskiej propagandy.zwiń

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      Zaolzie

      Lutek (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 41 / 68

      "Ostateczny podział Śląska Cieszyńskiego z granicą na Olzie dokonał się 28 lipca 1920 r., a u jego podstaw stała zbrojna interwencja wojsk czeskich..."

      O tym sie nie mówi tylko o zajęciu Zaolzia...rozwiń całość

      "Ostateczny podział Śląska Cieszyńskiego z granicą na Olzie dokonał się 28 lipca 1920 r., a u jego podstaw stała zbrojna interwencja wojsk czeskich..."

      O tym sie nie mówi tylko o zajęciu Zaolzia przez Polaków w 1938 roku.zwiń

      Autor komentarza nie dodał zdjęcia
      Śląsk Cieszyński

      Lutek (gość)

      Zgłoś naruszenie treści / 39 / 67

      Jan Mrózek (ur. w 1913 r. w Wędryni na Śląsku Cieszyńskim zm. w 1945 r. w Stein an der Donau w Austrii) - polski działacz ruchu oporu w czasie II wojny Światowej.

      Mrózek, wychowany w polskiej...rozwiń całość

      Jan Mrózek (ur. w 1913 r. w Wędryni na Śląsku Cieszyńskim zm. w 1945 r. w Stein an der Donau w Austrii) - polski działacz ruchu oporu w czasie II wojny Światowej.

      Mrózek, wychowany w polskiej tradycji patriotycznej, odznaczał się doskonałą pamięcią i świetnie władał językiem niemieckim. W czasie II wojny światowej był członkiem sieci wywiadu dalekiego zasięgu (kryptonim "Stragan") Komendy Głównej AK...."

      Syn i chluba Ślaska Cieszyńskiego.
      Cześć i Chwała Bohaterom!
      zwiń

      Najnowsze wiadomości

      Zobacz więcej

      Najczęściej czytane

      DZ poleca

      Wideo

      Gry On Line - Zagraj Reklama