Przez podatek bankowy mieszkanie jest droższe o 20 tysięcy złotych - o tyle wzrosły odsetki od kredytu hipotecznego na kwotę 300 tysięcy złotych zaciągniętego na 25 lat. Już co najmniej dziewięć banków podniosło marże kredytów hipotecznych. Jak to tłumacza? Oczywiście winien jest ich zdaniem planowany podatek bankowy. Dla kredytobiorców oznacza to przeciętnie ratę wyższą o 4–5 procent.

Niektórzy przekonywali, że wprowadzenie podatku bankowego nie odbije się na portfelach klientów. Jak widać było to myślenie naiwne. Choć podatek nadal jest w fazie planów, to z danych Home Brokera wynika, że już co najmniej dziewięć banków podniosło marże kredytów hipotecznych.

Wśród banków, które zdecydowały się na podniesienie marży są m.in.: Alior Bank, Deutsche Bank, Getin Noble Bank, mBank i Raiffeisen.

W zdecydowanej większości zmiana wyniosła 0,4–0,5 pkt proc., czyli odpowiada planowanej wysokości podatku (0,44 proc. od wartości aktywów). Mamy więc do czynienia z przerzuceniem kosztu wprowadzonego podatku bezpośrednio na klientów. A jak odbije się to na ich portfelach?

Przy historycznie niskiej stawce WIBOR (aktualnie 1,72 proc.) i marży na poziomie 1,8 proc. osoba zadłużająca się dziś na 25 lat na kwotę 300 tys. zł musi liczyć się z ratą kredytu na poziomie 1505 zł. Przy marży 2,2 proc. (wzrost o 0,4 pkt proc.) miesięczne obciążenie wyniesie już 1570 zł, czyli o 65 zł więcej (wzrost o 4,3 proc.). Wzrost raty jest tym większy, im na dłuższy czas zaciągnięty zostanie kredyt. Przy rozliczeniu go na 15 lat zmiana raty wyniesie 2,8 proc., przy 20 latach 3,6 proc., a przy 30 – 5 proc.

Marża wyższa na zawsze

65 zł miesięcznie to dla większości gospodarstw domowych kwota do zniesienia, aczkolwiek należy pamiętać o efekcie skali. Wyższa marża to dla kredytobiorcy zła wiadomość, bo stawka będzie obowiązywać przez cały okres spłaty kredytu. Przez 25 lat kredytowania mieszkania za 300 tys. zł osoba z marżą wyższą o 0,4 pkt proc. zapłaci 171 tys. zł odsetek, podczas gdy bez tej podwyżki byłoby to 151 tys. zł (obliczenia zakładają, że oprocentowanie nie ulegnie zmianie w trakcie spłaty kredytu). 20 tys. zł oszczędności przez cały okres kredytowania robi już wrażenie. Za te pieniądze można kupić kilkuletni samochód lub zrobić remont mieszkania.

Jak ratować się przed wyższą marżą?

Na pewno trzeba dokładnie przeglądać oferty banków tak, by wybrać tę rzeczywiście najlepszą. Można próbować negocjować warunki z bankiem, ale szanse na tak znaczącą obniżkę marży są marne. Łatwiej mają osoby posiadające wysoki wkład własny, a najlepiej jeszcze spore aktywa ulokowane w danym banku – na takich kredytobiorców bankowcy patrzą przychylniej, ale i tak o tańszy kredyt będzie trudno. W tym kontekście na pewno warto uwagi jest rządowy program dopłat Mieszkanie dla Młodych, który oferuje dopłaty osobom do 35. roku życia kupującym swoje pierwsze mieszkanie. W zależności od lokalizacji i metrażu mieszkania oraz profilu klienta (pod uwagę brana jest liczba dzieci w gospodarstwie domowym) w ramach dofinansowania otrzymać można nawet ponad 110 tys. zł.

Warto jednak pamiętać o tym, że program MdM ma ograniczenia. Przede wszystkim nie jest dostępny dla wszystkich. Z dopłat mogą skorzystać tylko kredytobiorcy w wieku do 35 lat kupujący na kredyt swoje pierwsze mieszkanie (obie zasady nie dotyczą kredytobiorców z co najmniej trójką dzieci). Ale i nieruchomość musi spełniać warunki ustawy. Program jest dostępny dla osób kupujących mieszkania o powierzchni do 75 metrów kwadratwych (85 mkw. dla osób z co najmniej trójką dzieci) lub dom o powierzchni do 100 mkw. (110 mkw. dla rodziców z trójką dzieci). Dodatkowo uwagę należy zwracać też na cenę. Stawka za metr kwadratowy nie może przekroczyć limitu dla danego obszaru, który jest inny dla nieruchomości z rynku pierwotnego i wtórnego.

Póki co nie wiadomo, jak wprowadzenie podatku bankowego przełoży się na dostępność kredytów. Bankowcy zapowiadają, że może dojść do ograniczenia akcji kredytowej, ale ocenić to będzie można dopiero jak podatek faktycznie wejdzie w życie, a banki i klienci przyzwyczają się do nowej rzeczywistości.