20 proc. badanych Polaków pozytywnie odnosi się do palenia śmieci, uznając je za wyraz przedsiębiorczości, oszczędności i... zachowania proekologicznego! Niemal co drugi nie ma pojęcia o zjawisku niskiej emisji.

Organizatorzy ogólnopolskiej kampanii edukacyjnej Nie Rób Dymu zapytali Polaków, o jakość powietrza i nawyki dotyczące ogrzewania domów. Instytut badawczy ARC Rynek i Opinia w ramach kampanii zrealizował badanie wśród mieszkańców posiadających domy jednorodzinne, bliźniaki lub szeregowce (niepodłączone do sieci ciepłowniczej) badania, dotyczące tego, w jaki sposób ogrzewają swój dom.

- W obliczu rozpoczynającego się właśnie sezonu grzewczego chcemy zwrócić uwagę użytkowników domowych palenisk, że kominek to nie śmietnik i trzeba wiedzieć czym i jak w nim palić, by robić to ekologicznie, efektywnie i ekonomicznie. Nie zapominajmy, że równie istotna jak rodzaj drewna jest jakość i technologia samego paleniska oraz jego prawidłowe utrzymanie – mówi Marcin Brysiak, organizator kampanii Nie Rób Dymu.

Jakość powietrza w Polsce pogarsza się z roku na rok. Liczba miejscowości, w których stężenie toksycznych substancji osiąga stan alarmujący wciąż rośnie. Emisja pyłów i szkodliwych gazów przybiera na sile wraz z początkiem sezonu grzewczego, kiedy użytkownicy domowych palenisk, w tym pieców i kominków, chcąc uzyskać z nich jak najwięcej ciepła jak najtańszym kosztem, zaczynają spalać śmieci, domowe odpady, a także najniższej jakości paliwa stałe. W ramach kampanii Nie Rób Dymu, uruchomionej w sierpniu b.r., instytut badawczy ARC Rynek i Opinia przeprowadził wśród Polaków mieszkających w domach jednorodzinnych, bliźniakach lub szeregowcach posiadających własne źródło ogrzewania (niepodłączonych do sieci ciepłowniczej) badania, dotyczące sposobu ogrzewania domu. Celem badań było poznanie zwyczajów związanych z użytkowaniem drewna i wyborem poszczególnych jego gatunków, a także stanu wiedzy i postaw związanych z dbaniem o czystość powietrza.

Smog powszechnie znany

W zakresie świadomości ekologicznej uzyskane wyniki wskazują, że połowa respondentów ocenia jakość powietrza w Polsce jako średnią, 30 proc. z nich uważa ją za dobrą lub bardzo dobrą, natomiast około 20 proc. za złą lub bardzo złą. 86 proc. respondentów deklaruje znajomość pojęcia „smog”, a 40 proc. przyznaje, że nie wie na czym polega zjawisko „niskiej emisji” lub twierdzi, że nigdy się z nim nie spotkało. Zdecydowana większość badanych, bo aż 65 proc., stara się unikać palenia śmieci, choć 20 proc. z nich uważa to za wyraz przedsiębiorczości, oszczędności, a nawet zachowania proekologicznego. Co piąta osoba opalająca dom drewnem nie jest przywiązana do konkretnego gatunku drewna, a dla 50 proc. jakość i dostępność stanowią główny czynnik decyzyjny. Z kolei 72 proc. ankietowanych uważa, że gatunek drewna w dużym lub średnim stopniu wpływa na ilość emitowanego dymu.

Jeśli palić, to drewno dębowe

Integralną częścią dokumentu, oprócz badań opinii społecznej jest naukowa analiza emisyjności drewna czterech najczęściej używanych przez Polaków gatunków drzewa, przeprowadzona w warunkach laboratoryjnych.

Przeprowadzona w ramach kampanii analiza emisji pochodzącej z drewna potwierdza, że może być ono paliwem niskoemisyjnym, pod warunkiem, że będzie odpowiednio przygotowane, czyli sezonowane (suche) oraz rozpalane od góry, ponieważ żar przenosi się z góry na dół. Polacy nie są świadomi tego, że każdego dnia, szczególnie w sezonie grzewczym, spalając wilgotne drewno drzew iglastych trują powietrze i siebie nawzajem. Konsekwencją ich niezdrowych nawyków jest nasilający się smog oraz wzrost odsetka zachorowań na choroby układu oddechowego, nowotwory czy choroby serca. Nie musi tak być i kampania Nie Rób Dymu chce to pokazać. Drewno jest ekologiczne, efektywne i ekonomiczne, a kominek niskoemisyjny, pod warunkiem, że wiemy, jak mądrze z nich korzystać – powiedział profesor Mariusz Filipowicz z Akademii Górniczo-Hutniczej.

Analizie emisyjności poddano sosnę, dąb, brzozę oraz wierzbę energetyczną. Wyniki analizy potwierdzają, że niskoemisyjne spalanie drewna jest możliwe i jest ściśle związane zarówno z jakością drewna, jak i jakością paleniska. Najlepszym gatunkiem drzewa do palenia w piecu i kominku jest dąb, ponieważ pali się wolno i długo, a także posiada wysoką wartość kaloryczną. Zdecydowanie należy unikać drzew iglastych, w których duża zawartość żywicy tworzy chmury dymu, a także zanieczyszcza wnętrze i przewody kominowe, a przez to obniża wydajność i sprawność paleniska.